Programma
Programma ASPO 2009
Locatie: Triavium
Van Rosenburgweg 2a, Nijmegen
(nabij NS-station Nijmegen Dukenburg)
Donderdag 10 december
9:30 Inschrijving & koffie/thee
10:40 Opening congres (zaal Gamma)
11:00 Lezing binnenlandse spreker: Henk Aarts (Zaal Gamma)
12:00 Lunch op de Plaza
13.00 Jaarvergadering (Zaal Labda)
14.00 Parallelsessie 1 – (4 x 4 presentaties)
15.30 Koffie/thee
16.00 Parallelsessie 2 – (4 x 4 presentaties)
17.30 Borrel op de Plaza
19:30 Diner De Waagh, Grote Markt, Nijmegen (met na afloop van het diner verrassingsoptreden)
Vrijdag 11 december
9:30 Koffie/thee
10:00 Parallelsessie 3 – (4 x 4 presentaties)
11:30 Koffie/thee
12:00 lezing buitenlandse spreker : Alexander Todorov (zaal Gamma)
13:00 Lunch op de Plaza
14:20 Parallelsessie 4 – (4 x 3 presentaties)
15.30 Koffie/thee
15.55 Uitreiking en lezing winnaar ASPO Beste Jaarboek bijdrage (Gamma)
16:25 Uitreiking en lezing winnaar ASPO Dissertatieprijs (Gamma)
17.00 Sluiting ASPO 2009
Key Note Speakers
Henk Aarts
Professor Sociale Psychologie, Universiteit Utrecht
More News From Nowhere: De onbewuste oorsprong van doelgericht gedrag
Experimenteel onderzoek in (met name) de sociale psychologie heeft ontdekt dat mensen onbewust gemotiveerd kunnen worden om doelgericht gedrag te vertonen. Hoewel deze onbewuste invloed van de omgeving op motivatie en gedrag intrigerend is en vaak een “wow” reactie ontlokt, wordt deze dikwijls verklaard in termen van behaviorisme dan wel afgedaan als vaag of zelfs onmogelijk. Recent onderzoek op dit terrein geeft echter wellicht een nieuwe kijk op de zaak. In deze presentatie wordt dit onderzoek kort uiteengezet en bediscussieerd om de potentiële mechanismen waarlangs onze motivatie tot doelgericht gedrag onbewust tot stand komt beter te begrijpen en te onderzoeken.
Alexander Todorov
Associate Professor of Psychology and Public Affairs
Princeton University
http://www.princeton.edu/~atodorov/
Evaluating Faces on Social Dimensions
The belief that personality can be read from a person’s face has persisted over the centuries. Moreover, social psychologists have accumulated evidence that trait judgments from faces predict important social outcomes ranging from electoral success to sentencing decisions, although these judgments are not necessarily accurate. Why, then, do people make these inaccurate judgments so reliably? Using data-driven methods, we have argued that faces are evaluated on two fundamental dimensions – valence/trustworthiness and power/dominance – and that inferences along these dimensions are based on similarity to expressions signaling approach/avoidance behavior and features signaling physical strength, respectively. We have also started exploring the determinants of idiosyncratic face preferences, showing that evaluation of novel faces is affected by their perceptual similarity to familiar faces. In general, our findings suggest that trait inferences from faces originate in functionally adaptive mechanisms. However, similarity to functionally significant features may be inappropriately generalized to trait attributions.
Parallelsessie 1, donderdag 10 december, 14.00 – 15.30 uur
Zaal Gamma |
Zaal Labda |
Zaal Alpha |
Zaal Ypsylon |
Bewuste vs onbewuste processen
Voorzitter: Ruud Custers |
Relaties en aantrekkelijkheid
Voorzitter: Esther Kluwer |
Stereotypen en vooroordelen
Voorzitter: Belle Derks |
Consumenten-gedrag
Voorzitter: Jaap Ham |
| Wanneer het bewustzijn op eieren loopt
Bijleveld, Custers, & Aarts Universiteit Utrecht |
Spillover van werk naar de partnerrelatie: een kwestie van zelfregulatie?
Danner-Vlaardingerbroek, Kluwer & van Steenbergen Universiteit Utrecht |
Hoe het benadrukken van morele idealen (vs. verplichtingen) de steun van autochtone
Nederlanders voor sociale gelijkheid vergroot Does,Derks, & Ellemers, Universiteit Leiden |
Beïnvloeding door subliminale feedback
Beute, Ham, & Midden Technische Universiteit Eindhoven |
| Beter goed gejat dan slecht bedacht! Onbewust plagiaat en macht
Sjoerdsma, Jostmann, Dijksterhuis, & van Baaren Radboud Universiteit |
Seks en macht
Peggy M.J. Emmerink, Joris Lammers Universiteit van Tilburg
|
Ik Ben Anders dan Jij en Daarom Zijn Wij ‘Wij’: Sociale Identiteit en Distinctiviteit
Jans, van der Zee & Postmes Rijksuniversiteit Groningen |
Het temporeel framen van prijsveranderingen
Evers & Keren Universiteit van Tilburg
|
| Wanneer meer Geld Armer maakt: De Effecten van Bewuste en Onbewuste
Beloningen op het Werkgeheugen Zedelius, Veling, & Aarts, Universiteit Utrecht |
Wanneer lelijk niet slecht is: Niet behaalde doelen en afstand nemen verkleinen het onaantrekkelijkheids-effect
Marlous Tuithof & Kees van den Bos Universiteit Utrecht
|
Bange Vermijding: Hoe Toenadering Vooroordelen kan Verminderen
Wennekers, Holland, Wigboldus, & van Knippenberg Radboud Universiteit |
De Rol van Gewoontes in het Effect van het Subliminaal Aanbieden van een Merknaam op Merkkeuze
Verwijmeren, Karremans, Stroebe, & Wigboldus, Radboud Universiteit
|
|
Onbewust denken bij medische beslissingen: Classificatie van psychiatrische casusbeschrijvingen de Vries, Witteman, Holland & Dijksterhuis Universiteit Leiden |
Oog in Oog met een Aantrekkelijk Alternatief: Relatiestatus Onthullen of Verbergen?
Pennings, Debets, & Karremans Radboud Universiteit |
“Mijn date mag me lief noemen, maar mijn collega niet”
Koudenburg & Gordijn Rijksuniversiteit Groningen |
Over thema’s en kenmerken: Het effect van het type imitatie op evaluatie en keuze van look-alike producten van Horen, Pieters & Stapel Universiteit van Tilburg |
Parallelsessie 2, donderdag 10 december, 16.00 – 17.30 uur
Zaal Gamma |
Zaal Labda |
Zaal Alpha |
Zaal Ypsylon |
Agency
Voorzitter: Nils Jostmann |
Emoties
Voorzitter: Marcel Zeelenberg |
Zelf-regulatie en cognitieve controle
Voorzitter: Wilco van Dijk |
Cognitieve flexibiliteit en creativiteit
Voorzitter: Gerben van Kleef |
| Actieve zelfregulatie verhoogt illusoire gevoelens van zelfcausatie
Dannenberg, Jostmann, & Förster, Universiteit van Amsterdam
|
Het Zelf in Schaamte en Groepsgebaseerde Schaamte
Welten, Breugelmans & Zeelenberg Universiteit van Tilburg |
Een Verwachte Interactie met een Vrouw Vermindert de Zelfregulatie van Mannen.
Nauts, Metzmacher, Rommeswinkel, Verwijmeren, & Karremans Radboud Universiteit |
Creatief omdat het functioneel is
Roskes, De Dreu & Nijstad Universiteit van Amsterdam
|
|
Priming met Religie Leidt tot een Hogere Mate van Toegeschreven Agentschap aan Natuurverschijnselen Nieuwboer, van Schie, & Wigboldus Radboud Universiteit
|
Wanneer we denken over angst, leeft ons lichaam mee. Oosterwijk, Topper, Rotteveel & Fischer Universiteit van Amsterdam
|
Flirten onder Controle: Cognitief Functioneren Vermindert Flirtgedrag van Bezette Mannen Pronk, Karremans, & Wigboldus Radboud Universiteit
|
Weg, Boom, Baan: Hoe Past Alles Bij Elkaar? De Effecten van Fysieke Obstakels op Conceptuele Breedte Marguc, van Kleef, & Förster, Universiteit van Amsterdam |
|
Actie of Uitkomst: Het Belang van Gedragsrepresentatieniveau bij het Primen van Uitkomsten op Ervaringen van Zelf-Causatie van der Weiden, Aarts & Ruys Universiteit Utrecht
|
Het Effect van Culturele Context op de Ervaring en Uiting van Trots van Osch, Zeelenberg, & Breugelmans Universiteit van Tilburg
|
Een gewaarschuwd mens verschiet zijn kruit niet te vroeg: Conservatie van zelfregulatieve energie verhoogt weerstand tegen sociale beïnvloeding
Janssen, Fennis, Pruyn , Universiteit van Tilburg |
Cognitieve flexibiliteit en impliciete motivatie: Het koppelen van positief affect aan verschillende niveaus van taakrepresentaties
Marien, Aarts, & Custers Universiteit Utrecht |
|
|
De rol van boosheid in altruïstisch straffen Elise Seip, Rotteveel, Van Dijk Universiteit van Amsterdam
|
|
Who’s afraid of red, yellow and blue? De relatie tussen Need for Cognitive Closure en esthetische oordelen. Wiersema & van der Schalk Universiteit van Amsterdam |
Parallelsessie 3, vrijdag 11 december, 10.00 – 11.30 uur
Zaal Gamma |
Zaal Labda |
Zaal Alpha |
Zaal Ypsylon |
Onbewuste invloeden op attitudes en gedrag
Voorzitter: Rob Holland |
Moraliteit en Prosociaal gedrag
Voorzitter: Kees van den Bos |
Gezondheids-gedrag
Voorzitter: Rob Ruiter |
Gezichts-waarneming
Voorzitter: Martijn de Lange |
|
Eens schuldig, altijd schuldig? Hoe Associatieve Sterkte het Effect van Negatie op Impliciete Attitudes Modereert Curfs, Holland, Kerstholt, Stor, van Leuven & Wigboldus, Radboud Universiteit |
Met een zuivere blik. Het effect van aandachtscontrole op walging in morele oordelen. van der Wal, van Dillen, & van den Bos Universiteit Utrecht
|
Onvermijdelijke gewoontes: De effectiviteit van implementatie intenties gericht ohet vermijden van ongezond snackgedrag van Oosten, Adriaanse, & de Ridder Universiteit Utrecht |
The Face of Love: Accommodatie, Gezichtsuitdrukkingen en Relatietevredenheid Smit, Snel, Vis, Ijzerman, & Häfner Universiteit Utrecht
|
|
The Sound of Music: Het Effect van Omgevingsvariabelen op de Selectie van Middelen in Doelgericht Gedrag Hendriks, van Hal, Veling, & Holland, Radboud Universiteit |
Streven naar succes en oneerlijkheid vermijden:
Zelfregulatie strategieën die groepsleden gebruiken als ze worden beoordeeld op competentie en moraliteit van der Lee & Ellemers Universiteit Leiden |
Ik weet wat je eet: Mensen weten beter waar iemand van houdt dan waar iemand
niet van houdt Pollmann, Universiteit van Tilburg
|
Impliciet vooroordeel beïnvloedt categorisatie van Marokkaanse gezichten
Dotsch, Wigboldus, & van Knippenberg Radboud Universiteit |
|
Agressie als positieve kracht: Hoe agressie onbewust leidt tot gemotiveerd gedrag Renes, de Groot, Geertjes, van Nunen, Ruys, & Aarts, Universiteit Utrecht
|
Het afweren van het boze oog: De angst voor afgunst leidt tot prosociaal gedrag
van de Ven, Zeelenberg, & Pieters Universiteit van Tilburg |
Lust of Verstand: De Invloed van Gezondheidsdoelen op Seksuele Risicobeslissingen.
den Daas & Häfner, de Wit, Universiteit Utrecht |
Face processing in social anxiety: Bias towards low spatial frequencies
Langner Radboud University
|
|
For scent-imental reasons: Het koppelen van geuren aan specifiek gedrag. Nohlen, Hendriks, Brandtmeyer & Holland, Radboud Universiteit
|
Het voordeel van de twijfel: De invloed van dispositioneel vertrouwen en ruis op geattribueerde intentionaliteit van defectie.
Leunissen, de Kwaadsteniet De Cremer Erasmus Universiteit |
Laat Rokers Zichzelf Overtuigen!
Hoe Zelfbetrokkenheid het Rookgedrag Positief Beïnvloedt Maaskant, Pennings, Müller, & Ritter Radboud Universiteit |
De Rol van Vergelijkingscontext en Sociale Categorisatie in Emotieherkenning
Bijlstra, Holland & Wigboldus Radboud Universiteit
|
Parallelsessie 4, vrijdag 11 december, 14.20 – 15.30 uur
Zaal Gamma |
Zaal Labda |
Zaal Alpha |
Zaal Ypsylon |
Seksestereotypen
Voorzitter: Kirsten Ruys |
Zelf en perspectief nemen
Voorzitter: Reintjan Renes |
Normen en Waarden
Voorzitter: Jan-Willem van Prooijen |
Impliciete interpersoonlijke processen
Voorzitter: Mariëlle Stel |
|
Hinderende Hulp Noordewier & Stapel Universiteit van Tilburg |
Ik Morgen, de Anderen Later: Het Effect van Perspectievenfit op Duurzaam Gedrag Meijers, Stapel, Universiteit van Tilburg
|
Wat is zelfaffirmatie? Waardeaffirmatie versus Attribuutaffirmatie van der Linde, Stapel, Universiteit van Tilburg
|
Imiteren of Complementeren? Het Effect van Rechtvaardigheid en Status op Imiteren of Complementeren van Non-verbaal Gedrag
Mastop, Stel, & van Dijk Universiteit Leiden
|
|
Seksuele mediabeelden, zelf-objectificatie en prestatie Meijs & Stapel Universiteit van Tilburg
|
Is de groep zoals ik? Hoe verschillen in zelfperceptie van invloed zijn op de cognitieve route naar groepsidentificatie.
van Veelen, Otten, & Hansen Rijksuniversiteit Groningen
|
Doe maar normaal, dan ben je asociaal: Ongeremdheid vergroot de kans op aversie tegen onrecht in je eigen voordeel Venhoeven, van den Bos, Beudeker, Cramwinkel, van der Laan , & Smulders, Universiteit Utrecht
|
Communicatie op maat: hoe betrokkenheid van gesprekspartners de inhoud van een boodschap bepaalt
Emans & de Lange Radboud Universiteit
|
|
Fris vrouwelijk leiderschap Lammers, Stoker & Stapel, Universiteit van Tilburg |
Omgaan met onzekerheden: Het heden afzetten tegen het verleden
van der Laan & van den Bos Universiteit Utrecht |
Sociale waarde oriëntatie en doelgericht liegen
Koning, van Dijk, van Beest & Steinel, Universiteit Leiden
|
Routebeschrijving
De congreslocatie is congrescentrum Triavium in Nijmegen – Dukenburg: Triavium Congressen, Van Rosenburgweg 2a, Nijmegen, tel: 024-3453093
De dinerlocatie is eet- en drinkhuis de Waagh in het stadscentrum van Nijmegen (Grote Markt 26, Nijmegen), tel: 024-3230757
Vanaf elk hotel in het centrum van Nijmegen is het congrescentrum eenvoudig te bereiken door op station Nijmegen CS de trein te nemen naar station Nijmegen Dukenburg
Congres
Routebeschrijving Triavium:
Openbaar vervoer: Het congrescentrum bevindt zich op slechts enkele honderden meters afstand van station Nijmegen-Dukenburg. Voor diegenen die deelnemen aan het diner is het raadzaam om een kaartje te kopen waarmee je ’s ochtends naar Nijmegen-Dukenburg kunt reizen, en dat je ’s avonds kunt gebruiken om van Nijmegen-Dukenburg naar Nijmegen-Centraal te reizen. Dit om te voorkomen dat ’s avonds ongeveer 200 congresgangers voor 2 kaartjesautomaten op station Dukenburg staan. Iedereen die uit de richting Arnhem komt, of uit de richting Maastricht, raden we daarom aan om ‘s ochtends een kaartje te kopen Nijmegen-Centraal via Nijmegen-Dukenburg. Voor iedereen die ‘s ochtends uit de richting Den Bosch komt, en ook deelneemt aan het diner, is het handig om ‘s ochtends wel een kaartje Nijmegen-Centraal te kopen; je kunt dan ‘s ochtends uitstappen in Dukenburg, en ‘s avonds het kaartje gebruiken om verder te reizen naar Nijmegen-Centraal.
Auto: Vanaf de A50 (rijdende in zuidelijke richting) neemt u de afslag Nijmegen/Venlo A73. Bij knooppunt Neerbosch blijft u de A73 volgen, neem de afslag Wijchen/Grave N326. Aan het einde van de afrit gaat u linksaf richting Nijmegen. Bij het verkeersplein ¼ rond. Direct onder de spoorbrug rechtsaf. Vanaf de A50 (rijdende in noordelijke richting) neemt u de afslag Wijchen/Nijmegen N326. Bij het tweede verkeersplein ¼ rond. Direct onder de spoorbrug rechtsaf. Vanaf de A73 (rijdende in noordelijke richting) neemt u de afslag Wijchen/Nijmegen. Aan het einde van de afrit gaat u rechtsaf richting Nijmegen. Bij het verkeersplein ¼ rond. Direct onder de spoorbrug rechtsaf. Triavium beschikt over een ruime parkeerplaats , in beheer van Q-Park, voor circa 450 auto’s (betaald parkeren).
Diner
Openbaar vervoer dinerlocatie vanaf congrescentrum Triavium: De totale reistijd bedraagt ongeveer 20 a 30 minuten. Om bij de Waagh te komen kunt u op enkele honderden meters van het congrescentrum vanaf Station Nijmegen-Dukenburg de trein nemen naar Nijmegen CS (reistijd < 5 minuten). Vanaf Nijmegen CS is het ongeveer 15 minuten lopen naar de Waagh, of u kunt een bus (bijvoorbeeld 85, 4, 5, 1, 2) nemen en uitstappen op halte Plein 44 (3 minuten). Vandaar is het 2 a 3 minuten lopen naar de Waagh.
Auto dinerlocatie vanaf congrescentrum Triavium: U kunt uw auto het beste parkeren in de overdekte parkeerplaats op de Eiermarkt. Vanaf het Triavium dient u via de N326 (Wijchenseweg, Graafseweg) Nijmegen-Centrum aan te houden. Vanaf de grote rotonde in het centrum (Keizer Karelplein) houdt u de richting Arnhem aan. Op het einde van de Oranjesingel houdt u de richting “Waalkade” aan, volg vanaf daar de richting P Eiermarkt. Vanaf de Eiermarkt is het 3 minuten lopen naar de Waagh.
ABSTRACTS
Parallelsessie 1, donderdag 10 december, 14.00u-15.30u
Zaal Gamma: Bewuste vs Onbewuste Processen
Wanneer het bewustzijn op eieren loopt
Erik Bijleveld, Ruud Custers, & Henk Aarts
Universiteit Utrecht
Zowel bewuste als onbewuste beloningen kunnen mensen motiveren om zich meer in te spannen. Met twee experimenten − waarin we kijken naar afwegingen tussen snelheid en accuratesse − laten we zien dat bewuste (maar niet onbewuste) beloningen nog iets extra’s doen: ze maken mensen voorzichtiger.
Beter goed gejat dan slecht bedacht! Onbewust plagiaat en macht
Aukje Sjoerdsma a, Nils Jostmann b, Ap Dijksterhuis a, &Rick B. van Baaren a
a Radboud Universiteit Nijmegen
b Universiteit van Amsterdam
Onbewust plagiaat is het onbedoeld toe-eigenen van ideeën of opmerkingen van anderen. In deze studie onderzoeken we of macht invloed heeft op de mate waarin andermans producten worden geplagieerd. De resultaten tonen dat proefpersonen geprimed met veel macht andermans producten meer plagieerden dan proefpersonen geprimed met weinig macht.
Wanneer meer Geld Armer maakt: De Effecten van Bewuste en Onbewuste
Beloningen op het Werkgeheugen
Claire M. Zedelius (UU), Harm Veling (UU), Henk Aarts (UU)
Beloningen beïnvloeden cognitieve prestaties verschillend, afhankelijk van of zij bewust of onbewust worden waargenomen. Subliminaal geprimede beloningen faciliteren het actief houden van informatie in het werkgeheugen. De bewuste waarneming van een hoge beloning kan daarentegen soms juist verstorend werken door af te leiden van de relevante informatie.
Onbewust denken bij medische beslissingen: Classificatie van psychiatrische casusbeschrijvingen
Marieke de Vries, Leids Universitair Medisch Centrum, Medische Besliskunde
Cilia L.M. Witteman, Rob W. Holland & Ap Dijksterhuis
Radboud Universiteit Nijmegen,
We onderzochten het mogelijke effect van bewust versus onbewust denken op een complex onderdeel van medische beslissingen: classificeren. Ouderejaars psychologiestudenten classificeerden casusbeschrijvingen uit het DSM-IV Casusboek. Het aantal correcte classificaties was hoger na onbewust dan na bewust denken. Dit resultaat toont het mogelijke belang van onbewust denken bij medische beslissingen.
Parallelsessie 1, donderdag 10 december, 14.00u-15.30u
Zaal Labda: Relaties en aantrekkelijkheid
Spillover van werk naar de partnerrelatie: een kwestie van zelfregulatie?
Gerdientje Danner-Vlaardingerbroek, Esther Kluwer en Elianne van Steenbergen
Universiteit Utrecht
Het doel van dit onderzoek was om het mechanisme bloot te leggen dat verantwoordelijk is voor de spillover van werk naar de partnerrelatie, waarbij specifiek de rol van zelfregulatie werd onderzocht. We vonden dat werkervaringen indirect via tijdelijke zelfregulatie was geassocieerd met accommodatie, afhankelijk van de mate van dispositionele zelfregulatie.
Seks en macht
Peggy M.J. Emmerink, & Joris Lammers – Universiteit van Tilburg
Mensen hebben seks om verschillende redenen; omdat het fijn is of om intimiteit te bevorderen. Wij laten zien dat mensen met weinig macht in hun relatie (ook) seks hebben uit een vermijdinsoriëntatie. Ze willen voorkomen dat hun relatie stuk gaat en zien seks als een mogelijkheid om dat te voorkomen.
Wanneer lelijk niet slecht is: Niet behaalde doelen en afstand nemen verkleinen het onaantrekkelijkheidseffect
Marlous Tuithof & Kees van den Bos
Universiteit Utrecht
Vaak worden negatieve eigenschappen toegekend aan onaantrekkelijke mensen. In ons onderzoek tonen we aan hoe dit onaantrekkelijkheidseffect kan verdwijnen. De resultaten van drie experimenten laten zien dat mensen die hun doelen niet bereiken of die anderen op een afstandelijke manier waarnemen geen of een zwak onaantrekkelijkheidseffect vertonen.
Oog in Oog met een Aantrekkelijk Alternatief: Relatiestatus Onthullen of Verbergen?
Sanne Pennings, Lonneke Debets, & Johan Karremans
In huidige studies werd gekeken hoe mannen hun relatie communiceren richting een aantrekkelijk alternatief. Uit de twee studies bleek dat mannen minder verbondenheid uitdroegen richting hun relatie en dat ze bovendien geneigd waren hun relatiestatus te verzwijgen. Deze resultaten zijn in lijn met evolutionair psychologische theorieën over partner selectie.
Parallelsessie 1, donderdag 10 december, 14.00u-15.30u
Zaal Alpha: Stereotypen en vooroordelen
Hoe het benadrukken van morele idealen (vs. verplichtingen) de steun van autochtoneNederlanders voor sociale gelijkheid vergroot
Does, S., Derks, B., & Ellemers, N.
Universiteit Leiden
In twee studies werd de invloed van het presenteren van sociale gelijkheid in termen van morele idealen (versus morele verplichtingen) op attitudes van autochtone Nederlanders onderzocht. Deelnemers in de morele idealen (versus verplichtingen) conditie rapporteerden meer steun voor positieve actie, meer positieve attitudes tegenover diversiteit en meer persoonlijke betrokkenheid.
Ik Ben Anders dan Jij en Daarom Zijn Wij ‘Wij’: Sociale Identiteit en Distinctiviteit
Lise Jans, Karen van der Zee en Tom Postmes
Rijksuniversiteit Groningen
We onderzochten de relatie tussen de behoeften aan distinctiviteit en erbij horen in groepen. Deze relatie bleek positiever te worden, naarmate de groep ruimte liet voor individualiteit. In tegenstelling tot groepen waarin weinig ruimte was voor individualiteit, droeg in groepen waarin individualiteit centraler stond, naast intergroepsdistinctiviteit, ook intergroepsdistinctiviteit bij aan identificatie.
Bange Vermijding: Hoe Toenadering Vooroordelen kan Verminderen
Annemarie M. Wennekers, Rob W. Holland, Daniël H. J. Wigboldus, & Ad van Knippenberg
Radboud Universiteit Nijmegen
Recent onderzoek heeft aangetoond dat toenadering van leden van andere etnische groepen vooroordelen kan verminderen. In twee studies onderzoeken wij het mechanisme dat het succes van toenaderingstraining kan verklaren. De resultaten suggereren dat toenaderingstraining werkt via het afleren van vermijding van leden van andere groepen door relatief sterk bevooroordeelde mensen.
Mijn date mag me lief noemen, maar mijn collega niet
Namkje Koudenburg & Ernestine Gordijn
Rijksuniversiteit Groningen
Wij onderzochten metastereotypen (verwachte stereotypen van andere groep over eigen groep) in een date- en een werkcontext. Als verwacht wilden vrouwen zich positiever presenteren indien ze hun mannelijke date/collega sympathiek vonden. Dit veroorzaakte met name metastereotype gedrag in een date-context, omdat daar het metastereotype over vrouwen positief werd bevonden.
Parallelsessie 1, donderdag 10 december, 14.00u-15.30u
Zaal Ypsylon: Consumentengedrag
Beïnvloeding door subliminale feedback
Femke Beute, Jaap Ham, & Cees Midden
Technische Universiteit Eindhoven
Dit onderzoek laat zien dat ook subliminale feedback menselijk keuzegedrag kanbeïnvloeden. Proefpersonen kregen tijdens een keuzetaak over energiegebruik van apparaten direct na iedere keuze subliminale, supraliminale of geen feedback. Resultaten laten zien dat prestaties na subliminale feedback even goed zijn als na supraliminale feedback, en beter dan zonder feedback.
Het temporeel framen van prijsveranderingen
Ellen Evers & Gideon Keren
Universiteit van Tilburg
Equivalente kortingen kunnen op verschillende manieren weergegeven worden, absoluut of relatief, en over korte tijdsframes (bv. per dag) of langere tijdsframes (bv. per jaar). In vier experimenten laten wij zien dat de manier van weergave effect heeft op de waargenomen hoogte, en de evaluatie van de korting.
De Rol van Gewoontes in het Effect van het Subliminaal Aanbieden van een Merknaam op Merkkeuze
Thijs Verwijmeren, Johan C. Karremans,Wolfgang Stroebe, & Daniel Wigboldus, Radboud Universiteit Nijmegen
Subliminale aanbieding van een merknaam beïnvloedt productkeuze, mits het merk doelrelevant is. De huidige studie voegt toe dat bestaande gewoontes dit modereren. Als mensen een gewoonte-merk hebben, heeft het subliminaal aanbieden van dit merk geen effect, maar merkkeuze wordt wel gestuurd door het aanbieden van een alternatief merk.
Over thema’s en kenmerken:
Het effect van het type imitatie op evaluatie en keuze van look-alike producten
Femke van Horen, Rik Pieters & Diederik A. Stapel
Tilburg Institute for Behavioral Economics Research (TIBER)
Universiteit van Tilburg
Look-alike producten imiteren meestal de distinctieve kenmerken van het A-merk (bijv., de paarse kleur van Milka). Dit onderzoek wijst uit dat de imitatie van distinctieve kenmerken echter minder effectief is dan de imitatie van abstracte thema’s (bijv., de versheid van Alpen-melk gecommuniceerd door Milka), doordat consumenten minder snel bewust worden van de gebruikte beïnvloedingstactieken.
Parallelsessie 2, donderdag 10 december, 16.00 -17.30u
Zaal Gamma: Agency
Actieve zelfregulatie verhoogt illusoire gevoelens van zelfcausatie
Laura A. Dannenberg, Nils B. Jostmann, & Jens Förster
Wanneer de uitkomst van een handeling van tevoren subliminaal gepresenteerd wordt ervaren mensen sterkere gevoelens van zelfcausatie (Aarts et al., 2005). In twee studies laten we zien dat dit effect sterker wordt wanneer mensen op een taak gefaald hebben. De resultaten suggereren dat gevoelens van zelfcausatie belangrijk zijn voor gedragsregulatie.
Priming met Religie Leidt tot een Hogere Mate van Toegeschreven Agentschap aan Natuurverschijnselen
Wieteke Nieuwboer, Hein T. van Schie en Daniel H. J. Wigboldus
Behavioural Science Institute, Radboud Universiteit Nijmegen
Het huidige onderzoek laat zien dat primen van religie leidt tot het in hogere mate toeschrijven van agentschap aan niet-agenten (natuurverschijnselen). Deze bevinding is in lijn met de cognitieve theorie van religie die stelt dat hyperactieve agentschap detectie een belangrijke rol speelt bij religie.
Actie of Uitkomst: Het Belang van Gedragsrepresentatieniveau bij het Primen van Uitkomsten op Ervaringen van Zelf-Causatie
Anouk van der Weiden, Henk Aarts & Kirsten I. Ruys
Universiteit Utrecht
Het gevoel de oorzaak te zijn van een gedragsuitkomst kan worden versterkt door een representatie van de uitkomst te primen. Twee experimenten laten zien dat deze priming-effecten op zelf-causatie ervaringen afhankelijk zijn van of mensen hun gedrag representeren in termen van actie executie of in termen van actie consequenties.
Parallelsessie 2, donderdag 10 december, 16.00 -17.30u
Zaal Labda: Emoties
Het Zelf in Schaamte en Groepsgebaseerde Schaamte.
Stephanie C. M. Welten, Seger M. Breugelmans & Marcel Zeelenberg
Universiteit van Tilburg.
In een schaamte-ervaring wordt zowel het persoonlijke als het sociale zelf bedreigd. De vraag is of deze bedreiging hetzelfde is in groepsgebaseerde schaamte. Twee studies lieten zien dat schaamte leidt tot zowel een bedreiging van het persoonlijke als sociale zelf, terwijl groepsgebaseerde schaamte enkel leidt tot een bedreiging van het sociale zelf.
Wanneer we denken over angst, leeft ons lichaam mee.
Suzanne Oosterwijk, Maurice Topper, Mark Rotteveel and Agneta H. Fischer
Universiteit van Amsterdam
Volgens belichamingtheorieën bestaat er een link tussen emotieconcepten en het lichaam. De resultaten van dit onderzoek ondersteunen dit idee. Niet alleen ging het uitvoeren van een conceptuele angst-taak gepaard met lichamelijke reacties, ook traden lichamelijke reacties ten opzichte van nieuwe emotionele stimuli sterker op wanneer het angst concept actief was.
Het Effect van Culturele Context op de Ervaring en Uiting van Trots
Yvette M. J. van Osch, Marcel Zeelenberg, & Seger M. Breugelmans
Universiteit van Tilburg
Culturele context beïnvloedt de intensiteit en uiting van de emotie trots, niet haar ervaringsinhoud en evaluatie. Bicultureel Chinese Nederlanders voelen meer trots en uiten ook meer trots in een Nederlandse context, in vergelijking met een Chinese context.
De rol van boosheid in altruïstisch straffen
Elise Seip, Rotteveel, Van Dijk
Mensen zijn bereid ten koste van zichzelf een ander die niet samenwerkt te straffen, ook wel altruïstisch straffen genoemd. Wij hebben de rol van boosheid onderzocht. Resultaten tonen dat iemand die niet samenwerkt, als oneerlijk wordt beoordeeld en boosheid oproept. Bovendien leidt het induceren van boosheid tot meer altruïstisch straffen.
Parallelsessie 2, donderdag 10 december, 16.00 -17.30u
Zaal Alpha: Zelfregulatie en cognitieve controle
Een Verwachte Interactie met een Vrouw Vermindert de Zelfregulatie van Mannen.
Sanne Nauts, Martin Metzmacher, Vera Rommeswinkel, Thijs Verwijmeren, & Johan C. Karremans
Behavioural Science Institute, Radboud Universiteit Nijmegen
Een interactie met een aantrekkelijke vrouw vermindert de zelfregulatie-capaciteit van mannen (Karremans, Verwijmeren, Pronk & Reitsma, 2009). In het huidige onderzoek wordt aangetoond dat de zelfregulatie van mannen ook vermindert wanneer ze niet weten of hun vrouwelijke interactiepartner aantrekkelijk is, en wanneer ze slechts een interactie met een vrouw anticiperen.
Flirten onder Controle: Cognitief Functioneren Vermindert Flirtgedrag van Bezette Mannen
Tila Pronk, Johan Karremans, & Daniël Wigboldus
Behavioural Science Institute, Radboud University Nijmegen
In het huidige onderzoek testen wij of cognitief functioneren mannen met een romantische relatie helpt om de verleiding van aantrekkelijke alternatieven te weerstaan. Onze resultaten wezen uit dat, alleen voor mannen met een relatie, een hogere mate van cognitief functioneren leidde tot minder flirten met de aantrekkelijke vrouw.
Een gewaarschuwd mens verschiet zijn kruit niet te vroeg: Conservatie van zelfregulatieve energie verhoogt weerstand tegen sociale beïnvloeding
Loes Janssen, Universiteit van Tilburg
Bob M. Fennis, Universiteit Utrecht
Ad Th. H. Pruyn , Universiteit Twente
Vooraf waarschuwen voor blootstelling aan beïnvloeding motiveert personen met een verminderd vermogen tot zelfcontrole om resterende zelfregulatieve middelen te conserveren. Als gevolg bieden zij meer weerstand aan een persuasief verzoek dan ‘depleted’ personen die niet vooraf gewaarschuwd zijn, en evenveel weerstand als personen wier zelfregulatieve middelen niet zijn aangetast.
Parallelsessie 2, donderdag 10 december, 16.00 -17.30u
Zaal Ypsylon: Cognitieve flexibiliteit en creativiteit
Creatief omdat het functioneel is
M. Roskes*, C. K. W. De Dreu* & B. A. Nijstad**
*Universiteit van Amsterdam
**Rijks Universiteit Groningen
Creativiteit onderscheidt excellente artiesten of wetenschappers van middelmatige. Mensen die gericht zijn op het bereiken van positieve uitkomsten (toenaderingsmotivatie) lijken creatiever te zijn dan mensen die gericht zijn op het vermijden van negatieve uitkomsten (vermijdingsmotivatie). Wij lieten echter zien dat zowel toenaderingsgemotiveerden als vermijdingsgemotiveerden creatief zijn zolang creativiteit een doel dient.
Weg, Boom, Baan: Hoe Past Alles Bij Elkaar? De Effecten van Fysieke Obstakels op Conceptuele Breedte
Janina Marguc, Gerben A. van Kleef, en Jens Förster,
Universiteit van Amsterdam
Twee studies laten zien dat fysieke obstakels een globale verwerkingsstijl kunnen induceren, waardoor mensen die taken en activiteiten graag willen afmaken (lage wispelturigheid) daarna beter presteren op ongerelateerde taken die conceptuele integratie van ogenschijnlijk ongerelateerde informatie vereisen. Bij mensen met hoge wispelturigheid leidde een obstakel niet tot verbeterde prestaties.
Cognitieve flexibiliteit en impliciete motivatie: Het koppelen van positief affect aan verschillende niveaus van taakrepresentaties
Hans Marien, Henk Aarts, & Ruud Custers
Universiteit Utrecht
Worden mensen flexibeler door positief affect? We onderzochten dit door positief affect te koppelen aan een taakhandeling of aan het doel van die taakhandeling. Proefpersonen waren flexibeler (in het wisselen van taakhandeling) wanneer het doel van de handeling positief was, maar juist meer rigide wanneer de handeling zelf positief was.
Who’s afraid of red, yellow and blue? De relatie tussen Need for Cognitive Closure en esthetische oordelen.
Daphne V. Wiersema & Job van der Schalk
Universiteit van Amsterdam
De resultaten van twee studies laten zien dat zowel individuele verschillen in Need for Cognitive Closure als situationele verschillen, zoals tijdsdruk, onze esthetische smaak beïnvloeden. Dit gegeven heeft implicaties voor de wijze waarop mensen geïnteresseerd kunnen worden voor niet-alledaagse kunstuitingen.
Parallelsessie 3, vrijdag 11 december, 10.00 – 11.30u
Zaal Gamma: Onbewuste invloeden op atitudes en gedrag
Eens schuldig, altijd schuldig? Hoe Associatieve Sterkte het Effect van Negatie op Impliciete Attitudes Modereert
Lieke Curfs, Rob Holland, José Kerstholt, Gerard Stor, Bert van Leuven & Daniel Wigboldus
In deze studie onderzochten we het effect van het intrekken van een deel van de informatie waarop een attitude gebaseerd is, op zowel expliciete attitudes als impliciete associaties. Expliciete attitudes veranderden als gevolg van het intrekken van de informatie, terwijl impliciete associaties alleen in het geval van lage associatieve sterkte veranderden.
The Sound of Music: Het Effect van Omgevingsvariabelen op de Selectie van Middelen in Doelgericht Gedrag
Hanneke Hendriks, Radboud Universiteit Nijmegen,
Joris van Hal, Radboud Universiteit Nijmegen,
Harm Veling, Universiteit Utrecht
Rob W. Holland, Radboud Universiteit Nijmegen
Gedemonstreerd wordt dat alleen klanten van een videotheek waarvan de filmkeuze nog niet vaststond (studie1) en alleen deelnemers die van te voren een filmhuur doel hadden (studie2), beïnvloed werden door de muziek in hun filmkeuze. Wanneer we op zoek zijn naar een geschikt middel, kan de omgeving deze middelenselectie beïnvloeden.
Agressie als positieve kracht: Hoe agressie onbewust leidt tot gemotiveerd gedrag
Robert A. Renes, Jasper H.B. de Groot, Sarit Geertjes, Anna M. van Nunen, Kirsten I. Ruys, & Henk Aarts
Agressie activeert negatieve evaluaties, maar kan ook een positieve motivator voor gedrag zijn. Getoond wordt dat het impliciet koppelen van agressieve gezichten aan een neutraal object ertoe leidt dat mensen dat object als negatief beoordelen, maar juist motiveert als de intrumentele context aangeeft dat men dat object persoonlijk kan verkrijgen.
For scent-imental reasons: Het koppelen van geuren aan specifiek gedrag.
Nohlen, Hendriks, Brandtmeyer & Holland, Radboud Universiteit
Dit onderzoek bouwt voort op voorgaand onderzoek waaruit blijkt dat geuren ons gedrag onbewust beïnvloeden door associatieve processen (Holland, Hendriks, & Aarts, 2005). Resultaten laten zien dat wanneer onbekende geuren worden gekoppeld aan een gedrag, blootstelling aan deze geur een week later leidt beïnvloeding van dit type gedrag.
Parallelsessie 3, vrijdag 11 december, 10.00 – 11.30u
Zaal Labda: Moraliteit en prosociaal gedrag
Met een zuivere blik: Het effect van aandachtscontrole op walging in morele oordelen.
Reine C. van der Wal, Lotte F. van Dillen, & Kees van den Bos
Universiteit Utrecht
Dit onderzoek laat zien dat de invloed van walging op morele oordelen afhangt van aandachtsprocessen. Zo reageerden mensen na walgingoproepende filmfragmenten strenger op een morele overtreding als ze zich op hun gevoelens richtten dan als ze werden afgeleid. Individuele verschillen in aandachtscontrole modereerden dit effect als aandacht niet gemanipuleerd werd.
Streven naar succes en oneerlijkheid vermijden: Zelfregulatie strategieën die groepsleden gebruiken als ze worden beoordeeld op competentie en moraliteit
Romy van der Lee & Naomi Ellemers
Universiteit Leiden
Het effect van groepsoordelen over de moraliteit en competentie van individuele groepsleden op zelfregulatie strategieën is onderzocht. We laten zien dat een morele evaluatie leidt tot een preventie focus, een competentie evaluatie tot een promotie focus. Belangrijk hierbij is de eigen inschatting om met de evaluatie om te kunnen gaan.
Het afweren van het boze oog: De angst voor afgunst leidt tot prosociaal gedrag
Niels van de Ven, Marcel Zeelenberg, & Rik Pieters
Universiteit van Tilburg
De angst om afgunstig bekeken te worden kan ervoor zorgen dat mensen zich prosocialer gedragen wanneer dat de mogelijke negatieve gevolgen van afgunst voorkomt.
Het voordeel van de twijfel: De invloed van dispositioneel vertrouwen en ruis op geattribueerde intentionaliteit van defectie.
Joost Leunissen
Rotterdam School of Management, Erasmus Universiteit
Erik W. de Kwaadsteniet
Universiteit Leiden
David De Cremer
Rotterdam School of Management, Erasmus Universiteit
In de vertrouwensliteratuur is het onduidelijk hoe hoge vertrouwers de defectie van anderen interpreteren en hier op reageren. Wij toonden aan dat situationele onzekerheid intenties beïnvloed die worden toegeschreven aan voorgaande defectie. Deze toegeschreven intenties mediëren de relatie tussen hoog vertrouwen en coöperatief gedrag maar alleen wanneer ruis aanwezig is.
Parallelsessie 3, vrijdag 11 december, 10.00 – 11.30u
Zaal Alpha: Gezondheidsgedrag
Onvermijdelijke gewoontes: De effectiviteit van implementatie intenties gericht ohet vermijden van ongezond snackgedrag
Johanna M.F. van Oosten, Marieke A. Adriaanse, & Denise T.D. de Ridder
Universiteit Utrecht
Onderzoek naar de effectiviteit van implementatie intenties gericht op het niet uitvoeren van snackgewoontes. De resultaten van een cognitieve- (LDT) en gedragsmaat (snackdagboek) lieten zien dat deze vermijdings implementatie intenties tot ironische effecten leiden vergeleken met een gewone intentie of een implementatie intenties gericht op het vervangen van het gewoontegedrag.
Ik weet wat je eet: Mensen weten beter waar iemand van houdt dan waar iemand
niet van houdt
Monique Pollmann, Universiteit van Tilburg
In het algemeen heeft negatieve informatie meer impact heeft dan positieve informatie, maar niet als het gaat om voorkeuren van anderen. Mensen weten beter waar iemand van houdt dan waar iemand niet van houdt. Dit effect is bijzonder sterk wat betreft eetvoorkeuren en treedt ook op bij nieuw geleerde voorkeuren.
Lust of Verstand: De Invloed van Gezondheidsdoelen op Seksuele Risicobeslissingen.
Chantal den Daas & Michael Häfner, Universiteit Utrecht
John de Wit, Universiteit Utrecht, University of New South Wales
In twee experimenten is onderzocht in hoeverre lange termijn (gezondheids)doelen gedrag beïnvloeden in impulsieve ofwel reflectieve staat. Dual-process modellen veronderstellen dat mensen in impulsieve staat minder worden beïnvloed door lange termijn doelen. In tegenstelling daarmee vinden wij dat gezondheidsdoelen beslissingen in beide cognitieve staten in gelijke mate beïnvloeden.
Laat Rokers Zichzelf Overtuigen!
Hoe Zelfbetrokkenheid het Rookgedrag Positief Beïnvloedt
Anna J. Maaskant*, Sanne Pennings*, Barbara C. N. Müller, & Simone M. Ritter
Radboud Universiteit Nijmegen
* De eerste twee auteurs hebben evenveel bijgedragen aan het artikel.
Als reactie op negatieve waarschuwende informatie, zoals anti-rook boodschappen, kunnen mensen meer gaan roken. Echter, in deze studie bleek dat rokers die de boodschap in de vragende wijs te zien kregen langer wachtten voordat ze een sigaret opstaken dan rokers die de boodschap in de gebiedende wijs te zien kregen.
Parallelsessie 3, vrijdag 11 december, 10.00 – 11.30u
Zaal Ypsylon: Gezichtswaarneming
The Face of Love: Accommodatie, Gezichtsuitdrukkingen en Relatietevredenheid
Nathalie Smit1, Mark Snel1, Lonneke Vis1, Hans Ijzerman2, & Michael Häfner1
1 Universiteit Utrecht
2 VU Universiteit Amsterdam
Uit onderzoek blijkt dat partners die accommoderen, meer tevreden zijn met hun liefdesrelatie. Accommoderen betekent constructief reageren op destructief gedrag van de partner. Uit huidig EMG-onderzoek blijkt dat accommodatie te meten is op spontaan niveau in gezichtsexpressies wat incongruent is met voorgaande onderzoeken die een gecontroleerd proces veronderstellen.
Impliciet vooroordeel beïnvloedt categorisatie van Marokkaanse gezichten
Ron Dotsch, Daniel H. J. Wigboldus, & Ad van Knippenberg
Behavioural Science Institute, Radboud Universiteit Nijmegen
De gangbare gedachte is dat vooroordelen cognitie pas beïnvloeden nadat een sociale categorie geactiveerd is. In deze presentatie wordt gesteld dat vooroordelen reeds hun invloed kunnen doen gelden vóórdat categorisatie plaatsvindt, namelijk door het beinvloeden van het categorisatieproces zelf, op het niveau van categorie-allocatie.
Face processing in social anxiety: Bias towards low spatial frequencies
Oliver Langner
Behavioural Science Institute, Radboud University Nijmegen
Socially anxious individuals process facial expressions differently, as indicated by eye tracking and attentional bias studies. Here, I present data showing that socially anxious individuals utilize rough, configural facial information with low spatial frequencies not used by non-anxious individuals for discriminating angry from neutral expressions.
De Rol van Vergelijkingscontext en Sociale Categorisatie in Emotieherkenning
Gijsbert Bijlstra, Rob W. Holland & Daniël H. J. Wigboldus
Radboud Universiteit Nijmegen, Behavioural Science Institute
In deze presentatie worden twee experimenten besproken die als doel hadden de samenhang tussen sociale categorisatie en emotieherkenning te testen. Met behulp van deze experimenten laten wij enerzijds algemene evaluatieve effecten en anderzijds stereotype effecten op de herkenning van emotionele expressies zien.
Parallelsessie 4, vrijdag 11 december, 14.20u-15.30u
Zaal Gamma: Seksestereotypen
Hinderende Hulp
Marret K. Noordewier & Diederik A. Stapel
Tilburg Institute for Behavioral Economics Research (TIBER), Universiteit van Tilburg
Stimuleringsinitiatieven voor vrouwen blijken niet zonder gevolgen. Het bezoeken van de NWO-Talentendag voor vrouwelijke wetenschappers leidt tot een negatievere beoordeling van eigen werk en vrouwen en wetenschap in het algemeen. Vergelijkbare effecten werden gevonden na het lezen over coaching voor vrouwen en het expliciet uitnodigen van vrouwen voor sollicitaties.
Seksuele mediabeelden, zelf-objectificatie en prestatie
Maartje Meijs & Diederik A. Stapel
Universiteit van Tilburg
In twee studies wordt aangetoond dat vrouwen die seksuele beelden bekijken meer zelf-objectificeren en tevens significant slechter presteren op taken die niet congruent zijn met het stereotype weergegeven in dit mediabeeld (zoals wiskunde) vergeleken met een controlegroep. Op congruente taken, zoals seksuele vrouwelijke kennisvragen, werd een verbetering gevonden.
Fris vrouwelijk leiderschap
Joris Lammers (UvT), Janka I. Stoker (RuG), & Diederik A. Stapel (UvT)
Hoe verschillen machtige vrouwen van machtige mannen? Machtige mannen worden jovialer. Maar voor vrouwen geldt dat niet. Joviale, warme vrouwen worden namelijk gestereotypeerd als incompetent. Dat komt een leider niet van pas. Vrouwelijke leiders zijn dus liever koel. Dat is jammer: Het beperkt hen in hun machtsuitoefening.
Parallelsessie 4, vrijdag 11 december, 14.20u-15.30u
Zaal Labda: Zelf en perspectief nemen
Ik Morgen, de Anderen Later:
Het Effect van Perspectievenfit op Duurzaam Gedrag
Marijn Meijers, Diederik Stapel, Universiteit van Tilburg
We laten in twee studies zien hoe een perspectievenfit kan leiden tot meer duurzaam gedrag. Wanneer de tijd en het persoonsperspectief mate vanschematisering en detaillering delen (ik, korte termijn / anderen, lange termijn), zijn deze perspectieven compatibel met elkaar. Dit creëert een perspectievenfit, wat leidt tot verhoogdegevoelens van actie-effectiviteit en vervolgens tot een toename van duurzaam gedrag.
Is de groep zoals ik? Hoe verschillen in zelfperceptie van invloed zijn op de cognitieve route naar groepsidentificatie.
Ruth van Veelen, Sabine Otten, & Nina Hansen
Rijksuniversiteit Groningen
Hoe komt groepsidentificatie gekenmerkt door zowel een ‘wij-gevoel’ als erkenning van individuele verschillen tot stand? Wij laten zien dat cognitieve projectie van individuele eigenschappen op de groep (self-anchoring) positief samenhangt met groepsidentificatie. Verder blijken vooral individuen met en hoge mate van interdependentie en uniekheid veel aan self-anchoring te doen.
Omgaan met onzekerheden: Het heden afzetten tegen het verleden
Jorien van der Laan & Kees van den Bos
Universiteit Utrecht
Persoonlijke onzekerheid heeft vaak negatieve consequenties. Het huidige onderzoek laat zien dat herinneringen aan het persoonlijk verleden deze effecten kunnen verminderen. De resultaten suggereren dat dit niet veroorzaakt wordt door nostalgische herinneringen aan een geïdealiseerd verleden, maar juist door minder positieve percepties van het verleden.
Parallelsessie 4, vrijdag 11 december, 14.20u-15.30u
Zaal Alpha: Normen en waarden
Wat is zelfaffirmatie? Waardeaffirmatie versus Attribuutaffirmatie
Lonneke A.J.G. van der Linde, Diederik A. Stapel Universiteit van Tilburg
In twee experimenten laten we zien dat verschillende zelfaffirmatieprocedures verschillende effecten hebben. Het affirmeren van persoonlijk belangrijke waarden (waardeaffirmatie) is een effectievere buffer tegen dissonantiebedreigingen dan het affirmeren van positieve kwaliteiten van het zelf (attribuutaffirmatie). Attribuutaffirmatie is echter een effectievere buffer tegen bedreigende sociale vergelijkingsinformatie. Implicaties voor zelfaffirmatietheorieën worden besproken.
Doe maar normaal, dan ben je asociaal: Ongeremdheid vergroot de kans op aversie tegen onrecht in je eigen voordeel
Leonie A. Verhoeven, Kees van den Bos, Dagmar A. Beudeker, Florien M. Cramwinkel, Jorien van der Laan , & Linda Smulders
In drie onderzoeken is nagegaan of deelnemers die in een staat van ongeremdheid waren gebracht, vaker in opstand kwamen tegen onrechtvaardigheid die in het voordeel van de deelnemer, maar in het nadeel van een andere deelnemer was. Ongeremdheid bleek een effect te hebben op zowel rechtvaardigheidsoordelen als op daadwerkelijk protestgedrag.
Sociale waarde oriëntatie en doelgericht liegen
Lukas Koning, Eric van Dijk, Ilja van Beest & Wolfgang Steinel
Onderzoek naar sociale waarde oriëntatie kan het beeld schetsen dat prozelfs egoïsten zijn en prosocialen heilige boontjes. Wij onderzochten de relatie tussen sociale waarde oriëntatie en misleiding. Onze resultaten tonen aan dat prosocialen niet heilig zijn; evenals prozelfs gebruikten zij misleiding, maar wel om andere doelen te bereiken.
Parallelsessie 4, vrijdag 11 december, 14.20u-15.30u
Zaal Ypsylon: Impliciete en interpersoonlijke processen
Imiteren of Complementeren? Het Effect van Rechtvaardigheid en Status op Imiteren of Complementeren van Non-verbaal Gedrag
Jessanne Mastop1, Mariëlle Stel2, & Eric van Dijk1
1Universiteit Leiden
2Universiteit Utrecht
Onderzoek laat zien dat we non-verbaal gedrag van anderen imiteren, maar dat we soms ook tegengesteld reageren. Hoe we reageren, hangt af van de status van de ander. We laten zien dat de rechtvaardigheid van de statuspositie van de ander ook invloed heeft op de getoonde reacties.
Communicatie op maat: hoe betrokkenheid van gesprekspartners de inhoud van een boodschap bepaalt
Daniëlle M. Emans & Martijn A. de Lange
Radboud Universiteit Nijmegen
“Effectieve communicatie vereist dat een spreker de boodschap aan het publiek aanpast. De verwachtte diepte van informatieverwerking kan daarbij een centrale rol spelen. In deze presentatie wordt gedemonstreerd dat sprekers rekening houden met de informatieverwerking door meer centrale of perifere informatie te gebruiken, afhankelijk van de betrokkenheid van de gesprekspartner.”
